Bywa, że spadkodawca żył ponad stan i narobił długów, których nie zdążył spłacić. Teraz one stanowią część spadku po nim. Jeżeli jest się spadkobiercą takiego majątku, można przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (tzw. przyjęcie proste). Oznacza to, że godzi się na spłacenie wszystkich należności finansowych spadkodawcy, nawet, gdy przekraczają one wartość pozostawionego majątku. W przypadku przyjęcia go z ograniczeniem tej odpowiedzialności (tzw. przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza) odpowiada się za zobowiązania zmarłego tylko do wysokości otrzymanego spadku. W przypadku odrzucenia spadku w całości zostanie się wyłączonym z dziedziczenia, a prawo do spadku przejdzie na inne osoby. Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku składa się na rozprawie o nabycie praw spadkowych. Można to także uczynić w formie aktu notarialnego w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedziało się o spadku. Brak oświadczenia jest równoważny z prostym przyjęciem spadku. Raz złożonego oświadczenia nie można już później odwołać, dlatego dobrze trzeba przemyśleć swoją decyzję.
Odrzucenie spadku.
August 13th, 2009Stwierdzenie nabycia spadku.
August 9th, 2009Sam fakt, że otrzymało się spadek, nie wystarczy, aby można było nim rozporządzać. Niezależnie od tego, czy dostało się majątek na podstawie testamentu, czy z ustawy, prawo do niego musi zostać urzędowo potwierdzone. W tym celu należy złożyć w sądzie pisemny wniosek o stwierdzenie nabycia spadku. Prawo do złożenia wniosku nie jest ograniczone żadnym terminem, nie ulega przedawnieniu, ani nie wygasa. To oznacza, że nawet wiele lat po śmierci spadkodawcy można wystąpić o stwierdzenie nabycia spadku po nim. Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku może wnieść każda osoba, która ma w tym interes prawny, tym samym, może to być współmałżonek, który jest zainteresowany, aby nabyło się spadek po dziadku. Po przeprowadzeniu rozprawy sąd wydaje postanowienie o nabyciu spadku, w którym określa spadkobierców oraz wysokość ich udziałów w częściach ułamkowych. Stwierdzenie nabycia spadku nie może nastąpić przed upływem 6 miesięcy od śmierci testatora, chyba że wcześniej wszyscy spadkobiercy złożyli oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku.
Zachowek dla bliskich.
August 8th, 2009Jeśli spadkobierca pominie w testamencie najbliższą rodzinę, ta będzie mogła domagać się części spadku od osoby, której przypadł majątek. Ta część nosi nazwę zachowku. Przez najbliższą rodzinę przepisy rozumieją zstępnych (dzieci i wnuki), małżonka i rodziców. Natomiast o zachowek nie mogą się starać rodzeństwo i zstępni rodzeństwa, chociaż należą do grona spadkobierców ustawowych. Zachowek przysługuje w wysokości 1/2 spadku, jaki należałby się spadkobiercy przy dziedziczeniu ustawowym. Jeśli uprawnioną do zachowku jest osoba małoletnia lub trwale niezdolna do pracy, to otrzyma 2/3 wartości swojego udziału spadkowego. Wysokość zachowku jest wyliczana na podstawie aktualnej wartości majątku, jaki zostawił zmarły. Zachowek nie przysługuje, jeżeli zostało się przez spadkobiercę wydziedziczonym w testamencie. Jeżeli jednak ma się własne dzieci, one będą mogły starać się o zachowek. O zachowek należy wystąpić w ciągu 3 lat od daty ogłoszenia testamentu. Jeżeli otrzymało się od spadkodawcy jakąś darowiznę, zostanie ona zaliczona na poczet zachowku.
Dziedziczenie ustawowe.
August 7th, 2009Jeżeli spadkodawca nie zostawił testamentu lub żadna z osób powołanych do spadku nie chce lub nie może dziedziczyć, obowiązują zasady spadkobrania przedstawiane w kodeksie cywilnym. W pierwszej kolejności powołani do spadku są małżonek i dzieci. Dziedziczą oni w częściach równych, jednakże małżonek nie może otrzymać mniej niż jedna czwarta spadku. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło spadku, a pozostawiło dzieci, one przejmują jego część. Prawo do dziedziczenia mają wszystkie dzieci spadkodawcy, czyli te z małżeństwa, z wolnego związku, adoptowane. Gdy nie ma dzieci ani wnuków, spadek przypada małżonków, rodzicom i rodzeństwu zmarłego. Małżonek, zgodnie z ustawą, ma prawo do połowy spadku. Drugą dzielą między siebie rodzice i rodzeństwo. Z dziedziczenia jest wykluczony małżonek rozwiedziony bądź pozostający w separacji orzeczonej przez sąd, a także osoba, z którą testator żył w wolnym związku, chyba, że uwzględnił je w testamencie. Jeżeli spadkobierca nie zostawił bliskich, to majątek przechodzi na gminę, w której mieszkał.
Rodzaje testamentów.
August 6th, 2009Są trzy rodzaje testamentów. Pisemny, tak zwany holograficzny polega na tym, że spadkodawca musi go napisać własnoręcznie, a zarazem bardzo czytelnie podpisać i opatrzyć datą. Nie wystarczy tak zwana parafka czy inicjały oraz nie można korzystać z maszyny do pisania czy też z komputera. Z kolei testament urzędowy, zwany jest także allograficznym (ustnym). W tym przypadku testator wyraża swoją ostatnią wolę w obecności kierownika urzędu stanu cywilnego bądź przedstawiciela administracji państwowej, choćby i wójta czy burmistrza i dwóch świadków. Oświadczenie zostaje zapisane w protokole, a następnie odczytane przy świadkach. Spadkodawca i osoby, które są obecne przy wyrażaniu ostatniej woli, muszą podpisać protokół. Natomiast trzecim rodzajem testamentu jest testament notarialny. Posiada on formę aktu notarialnego i zawsze zostaje sporządzony u notariusza. Należy wspomnieć, że świadkiem nie może być osoba bliska testatora, na przykład dziecko, ani ta, dla której przewidziano jakąś korzyść w testamencie, jej małżonek, krewny lub powinowaty w linii prostej.
Zgodnie z wolą spadkodawcy.
August 5th, 2009Każdy ma prawo rozporządzać własnym majątkiem tak, jak mu serce dyktuje. Temu służy testament, w którym testator, czyli przyszły spadkodawca, może zapisać, komu chce, co chce. Dopóki osoba, która go sporządziła, żyje, testament nie wywiera żadnych skutków prawnych i zawsze można go odwołać bądź zmienić. Testament może zawierać wolę tylko jednej osoby. Jeżeli zatem małżonkowie sporządzają go wspólnie, będzie nieważny, bowiem każdy z nich powinien napisać własny testament. Jeżeli przyszły spadkodawca chce odwołać testament lub go zmienić, wystarczy, że sporządzi nowy lub zniszczy napisany, albo usunie z niego istotny dla ważności element, na przykład swój podpis. Natomiast, gdy istnieje obawa rychłej śmierci spadkobiercy, może on oświadczyć swoją wolę w obecności trzech świadków (jest to testament ustny szczególny). Następnie jeden z nich spisuje to oświadczenie. Muszą je podpisać spadkodawca i dwaj świadkowie albo wszyscy świadkowie.
Polecenie w testamencie.
August 4th, 2009W testamencie można też “wydać” polecenie spadkobiercy, podobnie jak polecenie obdarowanemu w umowie darowizny. Takie polecenie może być korzystne na przykład dla rodziny spadkodawcy, dla spadkobiercy bądź innej osoby. Najczęściej polecenia dotyczą przekazania jakiejś kwoty na cel społeczny. Jeżeli spadkobierca nie wykona polecenia, to może być do tego wezwany przez osobę bądź organizację, której miał coś przekazać. Zatem jeśli się chce sporządzić testament z poleceniem, warto zrobić to u notariusza. Notariusz może powiadomić organizację (fundację, etc.), że należy się jej jakaś kwota po naszej śmierci. Ale, gdy polecenie dotyczy samego spadkobiercy, to nikt nie może żądać od niego spełnienia tego warunku, dotyczy to na przykład nakazania spadkobiercy testamentowego powstrzymania się od spożycia alkoholu. Warto wspomnieć, że gdy spadkobierca nie chce przekazać dobrowolnie zapisanej w testamencie kwoty innej osobie bądź instytucji, to może ona domagać się tego na drodze sądowej, ale musi pamiętać, że ma ograniczony czas na domaganie się swojej części. Ma prawo tego zażądać w ciągu 5 lat od daty ogłoszenia testamentu.
Testament z zapisem.
August 3rd, 2009Jeżeli chce się, aby otrzymała coś po nas osoba, która normalnie nie byłaby uwzględniona w dziale spadku, to trzeba sporządzić testament z zapisem. Robi się w nim zapis na rzecz takiej osoby. W testamencie z zapisem zobowiązuje się spadkobiercę do przekazania jakiejś części ze spadku wybranej przez siebie osobie bądź organizacji czy fundacji. Osoba, której dotyczy zapis, to zapisobierca. Na podstawie zapisu w testamencie można przekazać zarówno rzeczy ruchome, na przykład samochód, obraz, biżuterię, etc, jak i nieruchomości, czyli mieszkanie, dom, działka, pole, las. Spadkodawca może w testamencie postawić warunek zapisobiorcy. Możliwe jest także wyznaczenie w testamencie terminu przekazania zapisanej rzeczy. Gdy spadkobierca nie zechce spełnić zapisu, to zapisobierca może złożyć pozew do sądu o wydanie orzeczenia w tej sprawie. Orzeczenie sądu będzie miało taką samą moc prawną jak akt notarialny. Zapisobierca stanie się właścicielem zapisanej mu w testamencie rzeczy lub nieruchomości.
Polecenie w darowiźnie.
August 2nd, 2009Można przekazać w darowiźnie nieruchomość, czyli działkę, dom, mieszkanie, pieniądze bądź wartościowe rzeczy. Darowiznę zawsze przekazuje się nieodpłatnie. Darczyńca nie może więc żądać od obdarowanego zapłaty, na przykład za przekazanie mieszkania. Darczyńca może jednak zobowiązać obdarowanego do wykonania polecenia. Takie polecenie polega na tym, że w umowie darowizny, albo już po jej zawarciu, darczyńca nakazuje, aby obdarowany coś zrobił lub też przestał coś robić. A osoba obdarowana przyjmując darowiznę, godzi się dobrowolnie na spełnienie polecenia zawartego w umowie. Takie polecenia zapisane w umowie darowizny mogą mieć różny cel, ale nie może być sprzeczne z prawem i zasadami współżycia społecznego. Nie można więc polecić obdarowanemu, by na przykład się rozwiódł. Tego typu polecenia są nieważne. Jeżeli obdarowany nie chce wykonać polecenia, to może sam “zwolnić się” z jego wypełnienia. Jednak gdyby tak się stało, to musiałby zwrócić przekazaną mu wcześniej darowiznę.
Darowizna, testament i spadek
August 1st, 2009Amerykanie zawczasu planują, co stanie się z ich majątkiem, gdy odejdą. Testament sporządzają zarówno ludzie młodzi, jak i w średnim wieku. U nas ciągle jest to temat tabu, rzecz, z którą czeka się do ostatniej chwili lub w ogóle pomija. Gdy umiera ktoś bliski, często między pozostałymi członkami rodziny zaczynają się spekulacje, komu przypadnie jego majątek. Kwestia spadku budzi, jak wszystko, co dotyczy pieniędzy, gorące emocje. Zdarza się więc, że między zgodnymi do niedawna krewnymi dochodzi do waśni i sporów, które mogą trwać całymi latami. Dlatego warto wiedzieć, jakie zasady kierują dziedziczeniem, bowiem to pozwoli uniknąć niepotrzebnych nieporozumień. Przekazując darowiznę bądź spadek, można zobowiązać do czegoś obdarowanego lub spadkobiercę. Każdy może rozporządzać swoim majtkiem wedle własnego uznania. Można na przykład spisać testament z zapisem i na jego podstawie przekazać coś osobie, która bez zapisu nie odziedziczyłaby nic. Trzeba jednak wyznaczyć wykonawcę zapisu. Posiada się prawo domagania się też, aby spadkobierca lub obdarowany spełnił jakieś życzenie. Można więc sporządzić testament lub akt darowizny z poleceniem.